bookstories Το κορίτσι της Ντροπής, Σοφία Βόικου, εκδόσεις Ψυχογιός.

Συντάχθηκε στις 15/07/19


Σε μια απλή βόλτα σ΄ένα βιβλιοπωλείο θα βρει κάποιος μια πληθώρα ιστορικών μυθιστορημάτων. Βιβλία που έχουν σαν φόντο τα πέτρινα χρόνια της εισβολής των Γερμανών στην Αθήνα και την κατοχή. Και βλέποντας αυτό το πλήθος μένεις πραγματικά με την απορία, ποιο είναι αυτό το στοιχείο που διαφοροποιεί το ένα βιβλίο από το άλλο. Θα έλεγε κανείς η ιστορία αυτή κάθε αυτή. Ίσως η προέλευση της. Αν είναι αληθινή ιστορία ή όχι. Ούτε όμως και αυτό το στοιχείο παίζει πραγματικά ρόλο. Οποιαδήποτε φανταστική ιστορία, βγαλμένη από την πένα ακόμα και του πιο ευφάνταστου δημιουργού μπορεί πραγματικά να είναι πολύ «λίγη» μπροστά στην ωμότητα και σκληρότητα των γεγονότων εκείνης της εποχής. Διαβάζοντας Το κορίτσι της ντροπής της Σοφίας Βόικου από τις εκδόσεις ψυχογιός, κατέληξα πως ίσως τελικά , η καρδιά και το συναίσθημα που βάζει ο ίδιος ο δημιουργός μέσα στην ιστορία κάνουν την διαφορά. Και σε αυτό το βιβλίο της η Σοφία Βόικου δεν καταπιάνεται με ένα απλό θέμα θέλοντας να βγάλει ένα απλό βιβλίο. Κάνει την διαφορά πιάνοντας ένα θέμα που εγώ προσωπικά δεν έχω ξαναδιαβάσει. Και για να πω την αλήθεια δεν είχα σκεφτεί ότι υπάρχει. Κακώς βέβαια γιατί τα παιδιά που άφησε πίσω της η γερμανική κατοχή είναι υπαρκτά. Παρόλο που τα περισσότερα από αυτά έζησαν για χρόνια πολλά στην αφάνεια.

Το κορίτσι της ντροπής, είναι η Λένη. Ένα παιδί που είχε την ατυχία να γεννηθεί στην καρδιά της κατοχής από μάνα ελληνίδα και πατέρα Γερμανό. Ένα παιδί που ποτέ δεν ένοιωσε πως είναι να ανήκεις σε μια οικογένεια, σε μια γειτονιά που να σε αποδέχεται και να σε αγαπά. Η Βιολέτα, η μητέρα της άνηκε στους Έλληνες εκείνους που θέλησαν να δουν την θετική πλευρά των Γερμανών. Άραγε να ερωτεύτηκε τον Γερμανό κατακτητή; Ή απλά ήταν το κλειδί για να ανοίξει την πόρτα και να φύγει από την φτώχεια και την εξαθλίωση που επικράτησε μετά την είσοδο των Γερμανών στην Αθήνα. Σε όλη την ζωή της η Λένη προσπαθεί να βρει απάντηση σε αυτό το ερώτημα. Ήταν άραγε παιδί της αγάπης ή απλά ένα ακόμα παιδί της ντροπής; Η συγγραφέας καταφέρνει με ένα πολυεπίπεδο τρόπο γραφής να μας μεταφέρει στην καρδιά των γεγονότων. Η αφήγηση του βιβλίου γίνεται μέσα από τις προσωπικές αφηγήσεις όλων των ηρώων. Είναι πραγματικά σαν να περιμένουν ο καθένας την σειρά του για να φωτίσει με την δικιά του οπτική τα γεγονότα εκείνης της εποχής. Το παρόν μπλέκεται με το παρελθόν και η ιστορία της Λένης με την ιστορία του Γιόχαν. Γιατί εκτός από τα παιδιά που άφησαν πίσω οι κατακτητές υπήρχαν και τα παιδιά των κατακτητών που έζησαν και εκείνα με την σειρά τους την συντριβή του ιδεώδους με το οποίο είχαν γαλουχηθεί από μικρά. Και πραγματικά φτάνεις σε ένα σημείο που δεν ξέρεις ποιον από όλους πρέπει να λυπηθείς. Και τι είναι χειρότερο τελικά. Να μην γνωρίζεις τον πατέρα σου, το πατρικό χάδι και την μητρική αγάπη ή να μεγαλώνεις σαν απόγονος ανθρώπων που έγραψαν ιστορία με τα ειδεχθή εγκλήματα τους;

Η συγγραφέας δεν προσπαθεί καθόλου να ωραιοποιήσει καταστάσεις και πρόσωπα. Με απτό ρεαλισμό δίνει το στίγμα της εποχής. Με σκληρότητα περιγράφει την καθημερινότητα και τα αισθήματα που κυριαρχούσαν. Δημιουργεί ολοκληρωμένους χαρακτήρες από τον πρώτο ως τον τελευταίο. Χαρακτήρες που σε κάποια ιστορία της γιαγιά μας από την κατοχή είμαι σίγουρη ότι έχουμε βρεθεί μπροστά. Το βιβλίο είναι βασισμένο στις αληθινές ιστορίες των παιδιών της ντροπής. Και είναι ίσως από τα πιο ενδεικτικά παραδείγματα για το πώς τα λάθη των γονέων παιδεύουν τα παιδιά τους για πολλά χρόνια. Ίσως και για πάντα. Μια υπέροχη, γλυκόπικρη ιστορία σαν και αυτές που μόνο η Σοφία Βόικου μπορεί να μας προσφέρει.

Από το οπισθόφυλλο του βιβλίου: Είναι ντροπή να μην ξέρεις το όνομα του πατέρα σου… Είναι ντροπή η μάνα σου να μένει αστεφάνωτη… Είναι ντροπή να είσαι η κόρη του εχθρού… Η Λένη είναι το κορίτσι της ντροπής. Ο πόλεμος έχει τελειώσει και οι Έλληνες προσπαθούν να ξεχάσουν τη γερμανική Κατοχή. Η Λένη, όμως, με τα γαλανά της μάτια και τα ξανθά της μαλλιά, τους εμποδίζει. Προσβάλλει με την ύπαρξή της τα χρηστά ήθη της εποχής. Απέναντι σε μια πατρίδα που δεν την αποδέχεται, θα αναζητήσει ένα καλύτερο μέλλον στο Μόναχο. Εκεί θα γνωρίσει τον Γιόχαν, που προσπαθεί να αποτινάξει το στίγμα που του κληροδότησε ο πατέρας του. Η Λένη θέλει να βρει τις ρίζες της, ο Γιόχαν θέλει να κάψει τις δικές του. Όλοι γνωρίζουν, μα κανείς δε μιλάει. Στα πρόσωπά τους οι άλλοι βλέπουν τον εχθρό. Είναι όμως στ’ αλήθεια εχθρός το παιδί του εχθρού; Ένα συγκλονιστικό μυθιστόρημα, βασισμένο στις αληθινές ιστορίες των παιδιών που έζησαν τα λάθη της Ιστορίας και πλήρωσαν τις αμαρτίες των γονιών τους.